Oksijen kesimde sonucu belirleyen iki gaz vardır: kesimi yapan saf oksijen ve ön ısıtmayı sağlayan yanıcı gaz. Bu yanıcı gazın seçimi (asetilen, propan veya doğal gaz) kesim hızını, maliyeti ve güvenliği doğrudan etkiler. Bu yazıda hangi gazın hangi durumda tercih edildiğini açıklıyoruz.
Yanıcı Gazın Görevi
Oksijen kesimde yanıcı gaz, metali tutuşma sıcaklığına getiren ön ısıtma alevini oluşturur. Asıl kesimi saf oksijen jeti yapar; ancak yetersiz veya yanlış ön ısıtma, kesimin başlamaması ya da kenar kalitesinin düşmesi demektir. Bu yüzden gaz seçimi teknik bir karardır. Oksijen kesimin genel çalışma prensibini teknik rehberimizde bulabilirsiniz.
Gaz Seçenekleri ve Özellikleri
Asetilen
En yüksek alev sıcaklığına ulaşan gazdır. Bu sayede ön ısıtma süresi kısalır ve kesime hızlı başlanır; ince-orta kalınlıklarda ve sık delme (piercing) gereken işlerde avantajlıdır. Dezavantajı: maliyeti görece yüksektir ve depolama-kullanımında daha hassas güvenlik önlemleri gerektirir.
Propan (LPG)
Alev sıcaklığı asetilenden düşüktür, dolayısıyla ön ısıtma biraz daha uzun sürer. Buna karşılık daha ekonomiktir ve yüksek ısı kapasitesi sayesinde kalın saclarda istikrarlı sonuç verir. Yüksek tonajlı, kalın plaka kesimlerinde maliyet avantajı nedeniyle sıkça tercih edilir.
Doğal Gaz
En düşük maliyetli seçenektir, ancak şebeke bağlantısı gerektirir ve alev sıcaklığı en düşüktür. Sürekli ve sabit üretim yapan tesislerde, hat altyapısı mevcutsa ekonomik bir çözümdür; ön ısıtma süresi en uzun olan gazdır.
Seçimi Belirleyen Faktörler
- Sac kalınlığı: Kalın saclarda propan/doğal gazın ısı kapasitesi öne çıkar; hızlı delme gereken ince işlerde asetilen avantajlıdır.
- Maliyet: Birim maliyette doğal gaz < propan < asetilen sıralaması genel eğilimdir.
- Üretim hacmi: Yüksek hacimli sürekli üretimde gaz tüketimi maliyeti belirler.
- Güvenlik ve altyapı: Depolama koşulları ve şebeke imkânı seçimi etkiler.
Özet
Kısaca: hız ve sık delme önemliyse asetilen, kalın sac ve maliyet dengesi önemliyse propan, sabit hat ve düşük maliyet önemliyse doğal gaz öne çıkar. Doğru gaz, işin kalınlığına ve üretim profiline göre belirlenir. Kalın sac oksijen kesim hizmeti için CNC oksijen kesim hizmetimize göz atabilirsiniz.